Bəzən tarix təkcə kitab səhifələrində qalmır. Bəzən tarix bir millətin qəlbində sağalmayan yara kimi yaşayır. Xocalı da belə bir yaddaşdır.
1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Qarabağın bu kiçik şəhəri XX əsrin ən dəhşətli faciələrindən birini yaşadı. Ermənistan silahlı qüvvələrinin hücumu zamanı dinc sakinlər – qadınlar, uşaqlar, qocalar amansızcasına qətlə yetirildi. Rəsmi məlumatlara görə, 613 nəfər həyatını itirdi. Onlardan 63-ü uşaq idi…
O gecə insanlar şaxtalı havada, qarlı meşələrdən keçərək xilas olmağa çalışırdı. Lakin çoxları üçün bu yol həyat yox, ölüm yolu oldu. Şəhər yerlə-yeksan edildi, ailələr məhv edildi, uşaqlar valideynsiz qaldı.
Bu faciə niyə Xocalı soyqırımı adlandırılır?
Çünki hədəf yalnız bir şəhər deyildi. Hədəf dinc əhali idi. Hədəf qorxu yaratmaq, bir xalqın iradəsini sındırmaq idi. Hücumda keçmiş SSRİ-nin 366-cı motoatıcı alaynın iştirakı da qeyd olunur.
Xocalı faciəsi Azərbaycan tarixində dönüş nöqtələrindən biri oldu. Bu hadisə təkcə hərbi əməliyyat deyil, insanlığa qarşı cinayət kimi qiymətləndirilir.
Xocalı həqiqətləri dünyaya necə çatdırılır?
Bu istiqamətdə mühüm beynəlxalq təşəbbüslərdən biri Justice for Khojaly kampaniyasıdır. Kampaniya Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə başladılıb və dünyanın müxtəlif ölkələrində Xocalı həqiqətlərinin tanıdılmasına xidmət edir.
Bu gün bir sıra ölkələrin parlamentləri Xocalı faciəsini soyqırımı və ya kütləvi qırğın kimi tanıyıb. Azərbaycan dövləti isə hadisəyə beynəlxalq hüquqi-siyasi qiymət verilməsi istiqamətində fəaliyyətini davam etdirir.
Xocalı – yaddaşımızın əbədi hissəsi
Hər il fevralın 26-da ölkəmizdə və dünyanın müxtəlif yerlərində anım mərasimləri keçirilir. Şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilir, abidələr önünə qərənfillər düzülür.
Xocalı təkcə bir şəhərin adı deyil.
Xocalı – bir haraydır.
Xocalı – ədalət çağırışıdır.
Qanuntv.az olaraq bildiririk ki, Xocalı faciəsi insanlığa qarşı törədilmiş ağır cinayətlərdən biri kimi daim xatırlanmalı, onun həqiqətləri beynəlxalq ictimaiyyətə və gələcək nəsillərə ardıcıl şəkildə çatdırılmalıdır. Tarixi unutmaq yox, ondan nəticə çıxarmaq hər bir cəmiyyətin borcudur.
