Azərbaycanda ali təhsil müəssisələrinə “Tədqiqat universiteti” statusunun verilməsi ilə bağlı tələblər yeni redaksiyada təsdiq edilib.
Baş nazir Əli Əsədov bununla bağlı müvafiq qərar imzalayıb.
Qərara əsasən, “Tədqiqat universiteti” statusu Elm və Təhsil Nazirliyinin təklifləri əsasında Nazirlər Kabineti tərəfindən ali təhsil müəssisələrinə beş il müddətinə veriləcək. Bu status elmi tədqiqat fəaliyyəti, elmi kadr hazırlığı, akademik heyət və elmi infrastruktur üzrə müəyyən edilmiş meyarlara cavab verən, ən azı beş il fəaliyyət göstərən ali təhsil müəssisələrinə şamil olunacaq.
Yeni qaydalara əsasən, universitetlərin beynəlxalq elmi bazalardakı nəşrləri, elmi fəaliyyətə ayrılan maliyyə vəsaitləri, patentləri, elmi kadr potensialı və tədqiqat imkanları əsas qiymətləndirmə meyarları olacaq.
Elmi tədqiqat fəaliyyəti üzrə tələblər
Universitetlər müraciətdən əvvəlki son üç təqvim ili ərzində “Scopus” və ya “Web of Science” beynəlxalq elmi bazalarında indekslənən elmi nəşrlərin orta illik sayını ən azı 250-yə çatdırmalıdırlar.
Bundan əlavə, beynəlxalq bazalarda indekslənən nəşrlərin akademik heyətin sayına nisbəti hər müəllimə ildə ən azı 0,5 məqalə, həmin nəşrlərə verilən istinadların akademik heyətin sayına nisbəti isə hər müəllimə ildə ən azı 5 istinad təşkil etməlidir.
Əcnəbi tədqiqatçılarla birgə dərc edilən elmi nəşrlərin universitetin beynəlxalq elmi bazalardakı ümumi nəşrlərinə nisbəti ən azı 25 faiz, magistrant və doktorantlarla birgə dərc olunan nəşrlərin payı isə ən azı 15 faiz olmalıdır.
Son beş il ərzində ali təhsil müəssisəsinə aid olan və müvafiq qaydada qeydiyyata alınmış ixtiraların, faydalı modellərin, sənaye nümunələrinin və ya verilmiş patentlərin ümumi sayı ən azı 10 olmalıdır.
Eyni zamanda, son üç təqvim ili üzrə elmi tədqiqat xərclərinin universitetin ümumi illik büdcəsindəki payı minimum 10 faiz təşkil etməlidir.
Elmi kadr hazırlığı üzrə meyarlar
Yeni tələblərə əsasən, magistraturada (yalnız magistrlik dissertasiyası yazanlar nəzərə alınmaqla), rezidenturada təhsil alanların və doktorantların ümumi tələbə kontingentində payı ən azı 10 faiz olmalıdır.
Bununla yanaşı, magistratura, rezidentura və doktorantura səviyyələrinin hər biri üzrə mövcud ixtisasların sayı minimum 15 müəyyən edilib.
Akademik heyətlə bağlı şərtlər
Tədqiqat universiteti statusuna iddia edən ali təhsil müəssisələrində elmi dərəcəsi olan professor-müəllim heyətinin təhsilverənlərin ümumi sayına nisbəti ən azı 70 faiz olmalıdır.
Akademik heyətin tərkibində elmi adı olan şəxslərin sayının elmi dərəcəyə malik akademik heyətin sayına nisbəti minimum 50 faiz təşkil etməlidir.
Həmçinin xaricdə ali təhsil almış və beynəlxalq elmi təcrübəyə malik professor-müəllim heyətinin ümumi akademik heyətdə payı ən azı 20 faiz olmalıdır.
Elmi infrastruktur üzrə tələblər
Yeni qaydalarda universitetlərin elmi-texniki imkanlarına da xüsusi diqqət yetirilib.
Belə ki, ali təhsil müəssisəsində tədqiqat avadanlıqları ilə təchiz edilmiş ən azı 5 elmi laboratoriya və ya tədqiqat mərkəzi fəaliyyət göstərməlidir.
Bundan başqa, “Scopus” və “Web of Science” beynəlxalq elmi informasiya bazalarına, eləcə də elektron kitabxana resurslarına çıxış təmin edilməlidir.
Universitetlərdə texnologiya transferi ofisi və startap mərkəzi kimi innovasiya və startap fəaliyyətini dəstəkləyən struktur bölmələrin fəaliyyəti də tələb olunur.
Qeyd edək ki, yeni meyarlar ali təhsil müəssisələrinin elmi potensialının, beynəlxalq akademik əməkdaşlığının, innovasiya imkanlarının və tədqiqat infrastrukturunun inkişaf etdirilməsini hədəfləyir. “Tədqiqat universiteti” statusunun beş il müddətinə verilməsi isə bu istiqamətdə müəyyən edilmiş tələblərə davamlı şəkildə əməl olunmasını nəzərdə tutur.
